BUN

 
دستورالعمل استاندارد UREA در سرم
شماره سند : ۴۳-۱۹۹۱ تعداد صفحات : ۴ از  ۴ تاریخ صدور : ۶/۲/۹۹ زمان بازنگری :تغییردستورالعمل
محدوده توزیع : بخش بیوشیمی تهیه کننده: پدرام پریچهره تصویب کننده:خانم دکتر کریم زادگان

اوره محصول نهایی نیتروژن در کاتابولیسم پروتئین است. افزایش اوره در خون مربوط به هیپر اورمیا است  . اوره روش سنجش کلی و غیرمستقیم عملکرد کلیه و سرعت تصفیه گلومرولی است.همچنین ملاکی برای عملکرد کبد است.اوره محصول نهایی تجزیه و هضم پروتئین هااست که در کبد تولید میشود.پروتئین ها در طی مراحل هضم به اسیدهای امینه شکسته میشوند این اسیدهای امینه در کبد تجزیه میشوند و امونیاک ازاد تولید می کنند.سپس مولکولهای امونیاک ترکیب شده و تولید اوره مینماید که ماده اخیر وارد جریان خون میشوند و جهت دفع به کلیه ها منتقل میشوند.تقریبا تمام بیماری های کلیوی سبب دفع ناکامی اوره میشوند که این امر موجب افزایش غلظت  خونی ان  در حد بالاتر از دامنه طبیعی میگردد.اوره نمیتواند شاخص مناسبی برای کارایی عملکرد کلیه باشد.ازمایش اوره را همراه با کراتینین تفسیر میکنند به این ازمون ها ازمایشهای بررسی عملکرد کلیه گویند.کراتینین در مقایسه با اوره شاخص مناسب تری  برای بیماری های کلیه است. ازتمی پیش کلیوی در نتیجه افزایش کاتابولیسم پروتئین درمان باکورتیزول و کاهش فیلتراسیون کلیوی ایجاد و باعث افزایش میزان اوره می گردد در حالیکه میزان اوره و کراتنین هر دو افزایش می یابد . البته کراتینین به میزان کمتری افزایش دارد در بیماری های کلیوی ، غلظت اوره بر اثر کاهش فیلتراسیون گلومرولی و یا جذب بیش از ۲۰۰ گرم پروتئین در روز افزایش می یابد .

 

اقدامات وابسته :

ـ اطلاع داشتن در مورد تاثیرات متقابل Cross Reaction بر روی تست از جمله تداخلات دارویی و یا عوامل مداخله گری چون ایکتر ، همولیز و لیپمیک

ـ داشتن آشنایی کامل با اصول کنترل کیفی و محدوده مجاز تعیین شده برای این تست و آگاهی از تفسیر نتایج حاصله از کنترل کیفی قوانین موجود در آزمایشگاه از جمله قوانین وستگارد

ـ آشنایی با سیستم نرم افزاری کنترل کیفی آزمایشگاه جهت ثبت نتایج حاصل از سرم کنترلهای خوانده شده و تحلیل آماری نتایج حاصله

ـ آشنایی با روش ساخت محلول ها و شرایط نگهداری آنها

ـ داشتن آگاهی کامل نسبت به کالیبره بوده تجهیزات از جمله اتوآنالیزر  ، سمپلرها

ـ داشتن آگاهی کامل نسبت به سالم بودن ادوات و تاریخ انقضاء آن از جمله سرم کنترل ها ، کالیبراتور و نیز محلول های مربوطه

ـ آشنایی با اپراتوری تجهیزات لازم برای انجام تست از قبیل : اتوآنالیزر ، سمپلرها ، سانتریفیوژها و

ـ آگاهی کامل نسب به اصول ایمنی و کار در آزمایشگاه و نیز بهداشت و ایمنی دفع مواد زائد

 

صلاحیت و شایستگی کاربر :

از آنجا که این تست توسط اپراتور بخش بیوشیمی انجام می­شود لذا تمامی موارد صلاحیت و شایستگی

در بخش مربوطه از جمله تحصیلات، مهارت، تجربه و آموزش باید رعایت گردد.

 

نوع نمونه :

سرم ، پلاسما

پایداری اوره در سرم یا پلاسما :

دردمای ۴ تا ۲۵  درجه سانتیگراد۷  روز

در دمای منهای ۲۰ درجه سانتیگراد ۱  سال

مقدار : ۱۰۰ میکرولیتر

 

معیارهای REJECTION ( موارد رد نمونه )

زمانیکه  نمونه همولیز شدید ، ایکتریک شدید ، لیمپیک شدید باشد نمونه قابل قبول نمی باشد .

تاثیر عوامل ایکتر ، همولیز ، لیمپیک

تری گلیسیرید تا غلظت ۲۰۰۰ میلی گرم در دسی لیتر و بیلی روبین تا غلظت ۴۰ میلی گرم در دسی لیتر و هموگلوبین تا غلظت ۵۰۰ میلی گرم  در دسی لیتر باعث تداخل در آزمایش  نمی شوند

 

عوامل موثر در آماده سازی نمونه ( عوامل مداخله گر  ):

اسید آسکوربیک تا غلظت ۳۰میلی گرم در دسی لیتر ، هموگلوبین تا غلظت ۵۰۰ میلی گرم در دسی لیتر و تری گلیسیرید تا غلظت ۲۰۰۰ میلی گرم در دسی لیتر و بیلی روبین تاغلظت ۴۰  میلی گرم باعث تداخل در آزمایش نمیشوند .

از آنجا که یون های آمونیوم باعث تداخل در انجام این آزمایش می شوند از به کار بردن آمونیوم هپارین جداً خودداری می شود لیپمیک بودن سرم باعث کاهش کاذب BUN به روش اوره آز می شود .

تغییرات در مصرف پروتئین ها میتواند بر سطح اوره موثر باشد.رژیم کم پروتئین موجب کاهش سطح اوره میگردد.

حجم توده عضلانی بدن تا حدودی بر سطح اوره تاثیر دارد زنان و کودکان در مقایسه با مردان اوره پایین تری دارند.

در مراحل اخر بارداری ممکن است سطح اوره بعلت متابولیسم بالای پروتئین ها افزایش یابد.

کم ابی و پر ابی بر سطح ان تاثیر دارد .

داروهایی که میتواند سبب افزایش سطح اوره شوند عبارتند از :الوپورینول امینوگلیکوزید سفالوسپورین هیدرات کلرال سیس پلاتین فوروزماید گوانتیدین، ایندومتاسین ، متوترکسات و  متیل دوپا  داروهای نفروتوکسیک مانند اسپرین باسیتراسین کاربامازپین کولیستین جنتامایسین متیسیلین نئومایسین پنیسیلامین .پروپرانولول ریفامپین اسپیرونولاکتون تتراسایکلین دیورتیکهای تیازیدی تریامترن

داروهایی که موجب کاهش میشوند:کلرامفنیکل ،  استرپتومایسین

 

معرف ها :

معرف شماره ۱ :

TRIS                           PH= 7/8                                              ۱۲۰ mmol/L

۲-Oxoglotrate                                                                                     ۷mmol/L

ADP                                                                                        ۰/۶ MMOL/

Urease                                                                                   

GIDH(Glvtamate dehydrogenase )                                     

معرف شماره ۲ :

NADH                                                                                                ۰/۲۵mmol/L

 

کیت ها : شرکت پارس آزمون کیت تشخیص کمی UREA  در سرم یا پلاسما

محیط نگهداری :

محلول ها باید در دمای ۲ تا ۸ درجه سانتیگراد نگهداری شوند و تا تارخ مندرج بر روی ویال ها قابل مصرف میباشند از فریز نمودن و قرار دادن محلول ها در مجاورت نور خودداری شود .

مراحل اجرایی کار:

قبل از اجرای کار بروشور کیت مطالعه و بررسی شود.

در صورت تغییر کیت پارامترهای دستگاهی تست مورد نظر بررسی، ثبت و گزارش شود.

ادامه مراحل اجرایی کار با دستگاه به دستورالعمل اجرایی دستگاه هیتاچی ۹۱۱ مراجعه شود.

جهت انجام آزمایش به روش دستگاهی پارامترهای دستگاهی تست مورد نظر را که شرکت تولید کننده ارائه نموده است چک و بررسی نمایید.

 

نکات ایمنی  :

استفاده از دستکش حین کار

کلیه موارد معمول در آزمایشگاه در هنگام کار با معرف­ها و محلول­ها رعایت گردد.

رعایت تمام دستورالعمل­های ایمنی و بهداشت دفع مواد زائد و پسماندها.

 

چگونگی کنترل کیفیت آزمایش ( قبل از انجام کار و حین کار )

بمنظور اطمینان از صحت و دقت آزمایشات ما ملزم به قرار دادن سرم کنترل در اتوانالیزر هستیم . سرم کنترل را در شروع کار و قبل از گزارش جواب بیماران در دستگاه قرار داده و بعد از بدست آوردن جواب سرم کنترل های خوانده شده آنرا در منحنی لوی جینگ قرار داده و بر اساس قوانین وستگارد صحت و دقت آنرا بررسی می کنیم

 

محدوده  مرجع (REFRENCE INTERVAL)

دامنه مرجع عمومی در سرم یا پلاسما                                             ۱۷-۴۳mg/dl

کودکان

۱ تا ۳ سال                                                                                             ۱۱-۳۶mg/dl

۴ تا ۱۳  سال                                                                                         ۱۵-۳۶ mg/dl

۱۴ تا ۱۹  سالل                                                                                      ۱۸-۴۵mg/dl

زنان :

۲۰  تا ۵۰ سال                                                                                       ۱۵-۴۰mg/dl

۵۰سال به بالا                                                                                       ۲۷-۴۳mg/dl

مردان :

۲۰ تا ۵۰ سال                                                                                        ۱۹-۴۴mg/dl

۵۰ سال به بالا                                                                                      ۱۸-۵۵  mg/dl

 

حساسیت :

حداقل مقدار اوره قابل اندازه گیری ۲ میلی گرم در دسی لیتر می باشد 

 

چگونگی تفسیر نتایج در صورت لزوم

پدید آمدن اتفاقات متفرقه از جمله شکستن لوله در سانتریفوژ و کم بودن حجم نمونه.

غیر نرمال بودن نتیجه آزمایش در صورت عدم بیماری و سابقه

اطلاع یافتن از عدم رعایت دستورالعمل نمونه گیری

تغییرات فیزیولوژیکی :

افزایش :

با افزایش سن میزان BUN به طور فیزیولوژیکی افزایش می یابد برخی داروها نیز باعث افزایش BUN می شود از جمله sulfonglvrea

کاهش :

در حاملگی و  در دوران کودکی میزان BUN کمتر از افراد نرمال است .

 

مراجع و منابع :

ـ بروشور کیت

ـ کتاب جامع ازمایشگاهی

ما را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
0 پاسخ

پاسخ دهید

میخواهید به بحث بپیوندید؟
مشارکت رایگان.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

ده − 3 =